Page 36.

popol 36crop
One day, when the mother of Jun Batz and Jun Chowen was dead already,  Jun Junajpu and Wukub Junajpu were playing pelota and the Ajawab of Xibalba, Lords of the underworld, heard them. Jun Came and Wukub Came asked their messengers  Los Tucur ( the locusts) , los Tecolotes ( de uilen) om ze te roepen.
The Lords of  Xibalba ( the underworld)  wanted very much to see the playing material of Jun Junajpu and Wukub Junajpu, but they hid them in the atteck of their house before they took off with the messengers who guided them to Xibalba, hell, until they came to a road that divided in four directions. They told them to take the Black Road and so they went to where the Lords were  sitting waiting for them.

Op een keer, toen de moeder van Jun Batz en Jun Chowen al gestorven was, toen Jun Junapu en Wukub Junapu pelota aan het spelen waren hoorden de Heren van de Xibalba, de onderwereld het geluid. Jun Came en Wukub Came vroegen aan hun boodschappers, de ( los Tucur) sprinkhanen en de ( los Tecolotes) uilen om ze te roepen.De Heren van Xibalba wilden heel graag het speelmateriaal van jun Junapu en Wukub Junapu zien , maar deze verstopten ze op de zolder van hun huis voordat ze met de boodschappers meegingen, die ze naar Xibalba ( de Hel) begeleidden totdat ze bij een weg kwamen die zich in vieren splitste. Ze vertelden hun dat ze de Zwarte Weg moesten nemen en zo gingen ze naar de plaats waar de Heren op hun zaten te wachten.

Page 35.

pagina 35 image

to carve and make scupltures, work precious stones and work silver.

graveren en beeldhouwen, edelstenen bewerken en zilversmeden.

Page 33.

pagina 33 image



Here we must tell about the father of Junaipú and Xbalamqué. He was Jun Junaipú, who’s parents were Xpiyacoc and Xmucané. Jun JunaiPú and his brother Wukub Junaipú were born in the darkness of the night, before there were Sun and Moon, and before man was created. Jun Junaipú had two sons by Xbaquiyaló: Jun Batz and Jun Chowen. Jun Junaipú was very good and of very good habits and he taught his sons music,

Nu moeten we iets vertellen over de vader van Junaipú en Xbalamqué. Hij heette Jun Junaipú, wiens ouders heetten   Xpiyacoc en Xmucané. Jun junaipú en zijn broer Wukub Junaipú werden in het duister van de nacht geboren, vóór dat er Zon en maan waren, en vóór dat de mens geschapen was. Jun junaipú had twee zonen bij Xbaquiyaló: Jun Batz en Jun Chowen.Jun Junaipú was heel goed en van goede manieren en hij leerde zijn zonen muziek,

Pag 32.

pagina 32 image

They followed the road and at the rising of the sun they arrived at that large mountain. Cab Rakán was weak and without strenght because of the dirt they had added to the bird they had given him. The brothers tied his feet and hands and  throwing him on the ground they dug a hole and buried him. This was the way in which Cab  Rakán was overpowered and killed.

Ze vervolgden hun weg en bij het opgaan van de zon kwamen ze bij die hoge berg. Cab Rakán was zwak en zonder krachten vanwege de vogel met klei die ze hem te eten hadden gegeven. De broertjes bonden hem aan handen en voeten en gooiden hem op de grond, maakten een diep gat en begroeven hem. Dit is de manier waarop Cab Rakán overmeesterd en gedood werd.

Pag 31.

image 31



_
 “Let’s go with you”, the boys said to him, “and if we meet birds on the road we will shoot them with our blowpipes. Only with the blow from the pipes, without the use of pellets,  the birds fell,  which marveled Cab Rakán.  Because it was  the hour, they made a fire and started to roast the birds smearing one of them with white dirt. To give taste to the raostings the dripped it with butter , what made Cab Rakán ’s mouth water and was drooling form the desire to eat these birds. They gave him the bird that was smeared with dirt and he ate it to his destruction  and ruin.

_”Laat ons met je meegaan”,  zeiden de jongens, “en als we vogels tegenkomen op weg zullen we ze met onze blaaspijpen neerschieten”.  Alleen maar door hun pijpen te blazen, zonder het gebruik van kogeltjes, vielen de vogels, wat Cab Rakán zeer verwonderde.  Omdat het etenstijd was maakten ze een vuur  en ze begonnen de vogels te roosteren waarbij ze er ééntje met witte aarde insmeerden.  Om de roosterende vogels wat meer smaak te geven dripten ze er boter over wat Cab Rakán het water in de mond deed lopen en hem deed kwjilen van begeerte om die vogels te eten. Ze gaven hem de vogel die met aarde ingesmeerd was en hij at deze op tot zijn vernietiging en ondergang.

Page 30.

image 30

The other one who was a boaster was the second son of Wukub K’aquix who’s name was Cab Rakán. When they saw this boasting the Three Manifestations of  Jurakán said to Junajpú and Xbalamqué: _”Cab Rakán will also have to be destroyed.”

De andere die een opschepper was, was de tweede zoon van Wukub K’aquix die Cab Rakán heette. Die opschepperij ziende zeiden de drie manifastaties van Jurakán tegen Junajpú en Xbalamqué: _” Ook Cab Rakán  moge vernietigd worden.”  Deze was juist bezig

Page 29.

image 29



When they came to the cave they saw a crab which had a very red shell. Zipacná, very happy, said when he saw it: ” I ‘d like to eat it at once because I’m starved.” He threw himself down and tried to enter the cave as the crab crawled slowly backwards. As soon as his knees were in, the hill collapsed and here he was caught under the rocks. In this way Zipacná, eldest son of Wukub K’aquix , was conquered and killed by the muchachos Junajpú and Xbalamqué.
*
Toen ze bij de grot kwamen zagen ze een crab met een vuurrode schaal. Zipacná, heel gelukkig toen hij dat zag zei: “Ik wil hem meteen gaan opeten want ik sterf van de de honger. ” Hij liet zich op de bodem vallen en probeerde de grot binnen te gaan terwijl de crab langzaam achteruit kroop. Zodra zijn  knieën erin waren, stortte de heuvel in en hij zat klem onder de stenen. Op deze wijze werd Zipacná, oudste zoon van Wukub A’quix door de broertjes Junajpú en Xbalamqué overmeesterd en gedood.

Page 29.

image 28

To realize their plans Junaipú ans Xbalamqué made an image  of a crab and they put it in a cave under a large hill. They contrived a meeting with Zipacná , said to him: _ “Hey guy, what do you feed on?” _”Only fish and crab”, he answered, “but it’s been three days I did not eat and I can’t stand this hunger no more.” _” Come with us, Zipacná, because we saw a large crab in a cave.”
*
Om hun plan ten uitvoer te brengen maakten Junaipú en Xbalmqué een afbeelding van een crab en zetten die in een grot onder een grote heuvel. Ze arrangeerden een ontmoeting met Zipacná en zeiden hem: _” Wat eet je zoal. kerel?” _”Alleen vis en crab”, antwoordde hij, maar ik heb al die dagen niet gegeten en ik val om van de honger. _ “Kom met ons mee, Zipacná, want wij hebben een grote crab gezien in een grot.”